De Vlaamse minister van Landbouw Jo Brouns trekt 1,7 miljoen euro uit voor de realisatie van zeventien demonstratieprojecten rond duurzame land- en tuinbouw. De geselecteerde demonstratieprojecten zijn erg actueel: zo richten de projecten zich op de mentale weerbaarheid van land- en tuinbouwers, een toekomstgericht bedrijfsmodel in de veehouderij en de verbetering van de waterkwaliteit.
De 17 projecten gaan van start
Daarnaast gaat ook meer dan 930.000 euro naar de werking van dertien operationele groepen in het kader van de Europese Innovatiepartnerschappen. Twee operationele groepen zetten in op de verlaging van de emissies. Op regelmatige basis doet het Departement Landbouw en Visserij een thematische oproep voor de indiening van demonstratieprojecten voor duurzame landbouw. Via demonstraties op voorbeeldbedrijven en in proefcentra worden land- en tuinbouwers bewust gemaakt van nieuwe duurzame praktijken en technieken, en worden ze ook aangemoedigd om deze praktijken en technieken toe te passen op hun bedrijf. De Vlaamse demonstratieprojecten worden gefinancierd door het Europees Fonds voor Plattelandsontwikkeling. In januari 2023 gaan de zeventien projecten van start. De projecten lopen gedurende twee jaar.
Waardering voor land- en tuinbouwers
Jo Brouns, minister van landbouw: “Demonstratieprojecten vormen een belangrijk instrument om land- en tuinbouwers aan te moedigen nieuwe duurzame praktijken ook zelf toe te passen. Het doet me dan ook plezier dat zes van de zeventien geselecteerde demoprojecten focussen op een toekomstgericht bedrijfsmodel voor onze veehouderij. Dat twee andere demoprojecten werken rond het mentale welbevinden van onze land- en tuinbouwers, vind ik even belangrijk. We moeten ervoor zorgen dat onze landbouwers zich goed in hun vel voelen en gewaardeerd worden voor hun waardevolle werk. We blijven daarom verder werken aan de realisatie van het actieplan welbevinden dat ik zes maanden geleden lanceerde.”
Mentale weerbaarheid
Projecten rond ‘mentale weerbaarheid’ focussen op methoden om landbouwers mentaal weerbaarder te maken en op die manier hun welbevinden en dat van hun families verbeteren.
| Ferm vzw, Boeren op een Kruispunt vzw, Boerenbond vzw, Steunpunt Korte Keten, Algemeen Boerensyndicaat vzw, Groene Kring | Naar het uitzetten van een toekomstvisie in een verander(en)de context |
| Innovatiesteunpunt voor Landbouw en Platteland vzw, Christelijke Mutualiteit, Boeren op een Kruispunt, Ferm vzw, Groene Kring, BioForum | Boerenverstand, rust in je hoofd |
Toekomst in de veehouderij
De veehouderij heeft een belangrijke meerwaarde in het huidig landbouwmodel maar door de milieu-impact komt de veehouder voor moeilijke vraagstukken te staan. Demonstratieprojecten ondersteunen de veehouder om de juiste richting te kiezen en onderbouwde beslissingen met lange termijn perspectief te nemen.
| Inagro, ILVO Dier, APB Hooibeekhoeve | METHEEN – Meteen inzetten op de implementatie van methaanreducerende voederstrategieën bij melkvee |
| Innovatiesteunpunt voor Landbouw en Platteland vzw, APB Hooibeekhoeve, Inagro vzw | PAS-Partout melkvee |
| Ferm vzw, ILVO, Boerenbond vzw, Ferm voor agravrouwen | Naar een haalbaar en rendabel bedrijfsmodel met minder varkens |
| Ferm vzw, ILVO, Boerenbond vzw, Ferm voor agravrouwen | Naar een haalbaar en rendabel bedrijfsmodel met minder melkkoeien |
| Proefbedrijf Pluimveehouderij vzw, ILVO, Boerenbond vzw, Landsbond Pluimvee | Optiwel-Emis – Doormeten van actuele welzijnstrends in functie van stikstofuitstoot bij vleeskuikens |
| Inagro vzw, Innovatiesteunpunt vzw – Boerenbond, Biogas-E vzw, Vlaams Coördinatiecentrum voor Mestverwerking | Boost pocketvergisting en nabewerking |
Waterkwaliteit
Demonstratieprojecten hebben tot doel de waterkwaliteit te verbeteren door in te spelen op de doelstellingen van de nitraatrichtlijn en/of van de kaderrichtlijn water. Zo kunnen ze onder andere methoden demonstreren om te voldoen aan het mestactieplan, om puntvervuiling bij gebruik van gewasbeschermingsmiddelen te vermijden en om afspoeling van erfsappen te vermijden.
| Proef- en vormingscentrum voor de Landbouw vzw, Inagro vzw, Hooibeekhoeve | BESS Bedrijfsadvies erf- en silosappen |
| Inagro vzw, Proefstation voor de Groenteteelt, Proefcentrum Fruitteelt vzw, Provinciaal Proefcentrum voor de Groenteteelt Oost-Vlaanderen vzw | Zet een punt achter puntvervuiling! |
| Inagro vzw, Provinciaal Proefcentrum voor de Groenteteelt Oost-Vlaanderen, Proefcentrum Pamel, ILVO Eigen Vermogen | Bio bemestingspraktijk borgt goede waterkwaliteit |
| Inagro vzw, Proefstation voor de Groenteteelt, Provinciaal Proefcentrum voor de Groenteteelt Oost-Vlaanderen | N-FIT groenten (N-fractioneren, Innoveren en Techniek in groenteteelt) |
| Interprovinciaal Proefcentrum voor de Aardappelteelt vzw, Inagro vzw, Bodemkundige Dienst van België vzw | Gefractioneerd bemesten in late aardappelen – welke bijbemestingssystemen en -strategieën lonen? (BIJBEMEST) |
| Bodemkundige Dienst van België vzw, Provinciaal Instituut voor Biotechnisch Onderwijs Campus vzw | Alternatieve duurzame bemestingsstrategieën bij wintertarwe |
| Provinciaal Instituut voor Biotechnisch Onderwijs Campus vzw | Bestrijden van onkruid en residu – een nieuwe aanpak in de akkerbouw |
| Proefcentrum voor Sierteelt vzw | Duurzaam watergebruik bij sierteelt op containervelden |
| Provinciaal Proefcentrum voor de Groenteteelt Oost-Vlaanderen vzw, Inagro vzw, Proefstation voor de Groenteteelt | KNS 2.0 – Klimaatadaptatie in najaarsgroenten voor stikstofbemesting |
Meer informatie over de geselecteerde demonstratieprojecten vindt u binnenkort hier.
Vlaams programma voor Plattelandsontwikkeling
Landbouwers en onderzoekers gaan samen aan de slag met innovatie in dertien operationele groepen. In het kader van het Vlaams Programma voor Plattelandsontwikkeling trekt Jo Brouns, Vlaams minister van Landbouw, ook meer dan 930.000 euro uit voor de werking van dertien operationele groepen in het kader van EIP (Europese Innovatiepartnerschappen).
Jo Brouns, minister van landbouw: ‘Het doet deugd te zien dat steeds meer landbouwers met innovatieve ideeën de aanzet geven voor deze projecten en tijd uittrekken om samen met onderzoekers aan de slag te gaan om innovatieve oplossingen uit te werken. Met deze projecten geven we innovatie deels in handen van landbouwers waardoor draagvlak gecreëerd wordt om de innovatie snel toe te passen in de praktijk. Succesvolle innovaties zijn meer dan ooit nodig voor een toekomstbestendige landbouw’.
Project ELP-BEEF en SOMEBIO
In een operationele groep zoeken land- en tuinbouwers en onderzoekers samen naar innovatieve oplossingen voor problemen of opportuniteiten die zich stellen in de praktijk. Twee projecten, ELP-BEEF en SOMEBIO, zetten in op verlaging van emissies. De doelstelling van de operationele groep ELP-BEEF is het uitwerken van een laag-eiwit voeding als brongerichte, effectieve en controleerbare emissiereducerende maatregel voor de vleesveesector en het opzetten van een borgingsysteem zodat vleesveehouders bewijs kunnen leveren van de correcte toepassing ervan op hun bedrijf. Het tweede project is een initiatief van een aantal geëngageerde en vooruitziende biomelkveehouders. Met de operationele groep SOMEBIO gaan ze vanuit een holistische visie op zoek naar biospecifieke methaanreducerende voederstrategieën, die tegelijk tegemoet komen aan het afbouwen van soja.
Ketenontwikkeling en -ondersteuning zijn het onderwerp van twee projecten, enerzijds voor de teelt van hennep voor textieltoepassingen, anderzijds voor het opstarten van de mosterdteelt in Vlaanderen.
Voor verschillende sectoren werken onderzoekers en landbouwers samen aan technische verbeteringen. PeriFert wil met de input van telers de ontwikkeling faciliteren van een toegankelijke, flexibele, innovatieve machine voor rijenbemesting om vloeibare meststoffen toe te passen en met een focus op het enorme potentieel voor circulaire meststoffen. Een andere operationele groep ontwikkelt haalbare werkprocedures om perceel specifieke pluktijdstipvoorspelling voor hardfruit met draagbare NIR spectroscopie op een efficiënte en makkelijke manier mogelijk te maken en te introduceren in de fruitsector. Op die manier wordt de pluktijdstipbepaling van hardfruit aan de hand van NIR-spectroscopie getransfereerd van een laboratoriumomgeving naar een mobiele bepaling in het veld. De doelstelling van de operationele groep ‘Van bricoleur tot automatiseur’ is het combineren van de tacit knowledge van de biolandbouwer met de technische expertise en theoretische kennis van de kennisinstellingen, specifiek voor zelfbouwprojecten met focus op automatisatie, om zo het netwerk rond duurzame zelfbouw in Vlaanderen verder uit te bouwen en te versterken. Landbouwers en kennispartners creëren op participatieve wijze machines en/of materiaal voor de kleinschalige land- en tuinbouw.
Project ORSALISK en ConnectingPigs
In de projecten ORSALISK en ConnectingPigs ligt de focus op samenwerking. Via ORSALISK ontwikkelen verschillende korte keten biobedrijven tools ter ondersteuning van de verdere uitbouw en verbetering van interne samenwerking, arbeidsverhoudingen en -relaties binnen bedrijven. Het aanmoedigen, faciliteren en uitrollen van een geautomatiseerde vergelijking van technische en economische prestaties van vleesvarkens om de bedrijfsvoering nabijer op te volgen en beter en efficiënter te produceren is het doel van ConnectingPigs. Deze benchmarking zal varkenshouders in staat stellen de eigen prestaties te verbeteren.
De beheersing van ziekten en plagen is het onderwerp van twee operationele groepen. In BerkVeld worden strategieën ontwikkeld om op duurzame wijze zwart wortelrot in veldsla te voorkomen en indien aanwezig, te remediëren. CABYV zal manieren ontwikkelen en aanreiken om de infectie en verspreiding van het CABYV-virus op Vlaamse komkommerbedrijven te beheersen.
Bedrijven met witloof op water (hydrocultuur) beschikken het jaarrond over een relatief stabiele reststroom van geforceerde witloofwortels en -bladeren, wat geschikt kan zijn als voeding voor een pocketvergister. Pocketvergisting kan ervoor zorgen dat deze reststromen op het bedrijf worden benut voor eigen, hernieuwbare energieopwekking. De operationele groep ChicoryRePowered gaat na aan welke randvoorwaarden witloofbedrijven moeten voldoen om pocketvergisting rendabel te maken.
FLOWER4TREES
De operationele groep FLOWER4TREES wil het potentieel van Vlaamse boomkwekerijpercelen optimaal benutten in het kader van biodiversiteit, zonder dat de teler hiervoor inboet op vlak van plantkwaliteit en groei van de vollegrondboomkwekerijteelten. Dat willen ze doen door na te gaan welke bloemenmengsels een positieve invloed hebben op zowel de vollegrond boomkwekerijteelten als op de biodiversiteit in Vlaanderen.
Iedere landbouwer zal een graantje kunnen meepikken van de innovatieve oplossingen die ontwikkeld worden want de operationele groepen verspreiden de kennis over de innovaties via verschillende kanalen zoals persartikels en studiedagen. De projecten gaan van start in de eerste helft van 2023 en duren maximaal 2 jaar.
| Projectcoördinator | Titel | Projectpartners |
| Coördinatiecentrum praktijkgericht onderzoek en voorlichting Biologische Teelt (CCBT) | Van Bricoleur naar Automatiseur – Automatisering en technieken op maat van zelfbouwmechanisatie | Inagro, VIVES Maaklab, 6 telers, ILVO, 1 bedrijfsadviseur, Bart Vleminckx |
| Inagro | BerkVeld – Beheersing van zwart wortelrot in veldsla | Proefstation voor de Groenteteelt, meerdere veldslatelers, LAVA, toeleveranciers zaden en gewasbeschermingsmiddelen |
| Proefstation voor de Groenteteelt Sint-Katelijne-Waver | CABYV – Beheersing van Cucurbit aphid-borne yellows virus in komkommer | 8 komkommertelers, 1 plantenkweker, LAVA, 4 zaadhuizen, Inagro, ILVO |
| Inagro | ChicoryRePowered – Rendabiliteit van pocketvergisting op witloofbedrijven | Praktijkpunt landbouw Vlaams-Brabant, Biogas-E, 3 witlooftelers |
| Proef- en Vormingscentrum voor de Landbouw (PVL) Bocholt | ConnectingPigs – Ontwikkeling van laagdrempelige en sectorbrede monitoring & benchmarking in de varkensmesterij | VPOV, AgriSyst België, ILVO, 7 varkenshouders |
| Innovatiesteunpunt | ELP-BEEF-Emission-Low-Protein-Beef – Laag Eiwit Voeding als PAS-maatregel voor vleesvee | ILVO – afdeling Dier, 5 vleesveebedrijven, experts van Departement Omgeving en Departement Landbouw en Visserij, Boerenbond, Eurofins Agro, 4 voederleveranciers: |
| HOGENT onderzoekscentrum AgorFoodNature | FLOWER4TREES: Bloemenmengsels als win-win situatie voor biodiversiteit én teler bij vollegrondboomkwekerij | ILVO Eenheid Plant, Proefcentrum voor Sierteelt, 6 boomkwekers, 2 leveranciers van zaden van inheemse bloemen |
| Praktijkpunt Landbouw Vlaams-Brabant | HempFarmers – ketenondersteuning van de teelt van hennep voor textieltoepassingen | Inagro, HOGENT Onderzoekscentrum AgroFoodNature, 8 landbouwers |
| BioForum | ORSALISK- Organisch Samenwerken, lerend netwerk interne samenwerking op korte keten biobedrijven | U-consult, 5 korte keten biobedrijven |
| Innovatiesteunpunt | Opstarten mosterdteelt met het oog voor de creatie van een duurzame waardeketen van akkerbouwer tot mosterdverwerker | Praktijkpunt Landbouw Vlaams-Brabant, mosterdmakers De Ster, Mostaard Wostyn, Vancamps, Tierenteyn-Verlent en Machelse mosterd, 6 landbouwers |
| Proefstation voor de Groenteteelt Sint-Katelijne-Waver | PeriFert – Peristaltic Fertilization – Ontwikkeling van een innovatieve machine voor rijenbemesting met vloeibare meststoffen en focus op potentieel voor circulaire meststoffen | Landbouwmechanisatiebdrijf, Vlaams Coördinatiecentrum voor de mestvrewerking (VCM), Landbouwcommunicatie, 7 tuinbouwbedrijven |
| Vlaams Centrum voor Bewaring van Tuinbouwproducten (VCBT) | Pluktijdstipbepaling met NIR in de boomgaard | Proefcentrum voor Fruitteelt, 4 fruitbedrijven |
| BioForum | SOMEBIO – Sojamijdend en methaanreducerend voeren op biologische melkveebedrijven | ILVO, Inagro, W. Govaerts & Co, Ugent-Lanupro, 4 biologische melkveebedrijven |
Bron: Vlaanderen
