Varkenshouders hebben er het grootste belang bij om PRRS uit te roeien. In Denemarken overigens niet alleen vanwege een hogere productiviteit en lagere (medicatie)kosten, maar ook vanwege een spraakmakend ‘boetesysteem’: is een bedrijf PRRS-positief, dan heeft dat financiële consequenties voor de betreffende varkenshouder. Is dat de beste manier om PRRS uit te roeien?
Porcine Reproductive and Respiratory Syndrome (PRRS) is een uiterst besmettelijke virusziekte die onder andere leidt tot ernstige vruchtbaarheids- en luchtwegproblemen. Bovendien tast de ziekte de afweer van dieren aan, waardoor ze vatbaarder worden voor andere ziektes. Om PRRS succesvol uit te bannen, is binnen de Deense branche een motivatieplan bedacht. In het kort komt het erop neer dat varkenshouders die niet meewerken, dat gaan voelen in hun portemonnee. Niet de leukste manier om te doen, aldus Kristian Havn, varkensdierenarts in Denemarken, maar wel effectief. “Varkenshouders worden als het ware financieel gestraft als ze onvoldoende bijdragen aan het uitbannen van PRRS, maar hierdoor juist gemotiveerd én beloond om wel mee te werken. Niet alleen vanwege een hogere opbrengst in het slachthuis, maar ook omdat je productie omhoog gaat en je medicijngebruik daalt. Bovendien wordt het werk op je bedrijf er een stuk makkelijker van als je bedrijf virusvrij is: dat alleen zou eigenlijk al voldoende motivatie moeten geven.”
Denemarken binnenkort PRRS-vrij?
Hoewel de Deense overheid geen regierol op zich neemt om PRRS uit te bannen, streeft de sector naar een PRRS-vrije toekomst. “In het eerste, lokale PRRS-eradicatieproject hebben we er samen – als varkenshouders en veeartsen – flink de schouders onder gezet. Er is geen enkele bemoeienis vanuit de overheid geweest: de drive om PRRS-vrij te worden komt volledig uit de sector en wordt dus gedreven door ‘marktkrachten’. De motivatie zou ook daar vandaan moeten komen, want als het lukt om het virus uit te bannen, profiteert de sector ook van de voordelen ervan”, redeneert Havn, die nauw betrokken was bij het lokale eradicatieproject in Denemarken. “Een PRRS-vrije sector leidt sectorbreed tot betere productieresultaten dan die van andere varkensproducerende landen en dus een sterkere concurrentiepositie.”
Sectorbrede aanpak een must
Het uitroeien van PRRS op regioniveau is moeilijk, maar niet onmogelijk. Wat het lastig maakt, is het feit dat de infectieziekte enorm besmettelijk is. Niet alleen van dier op dier, ook via materialen en zelfs via de lucht kan de ziekte worden overdragen. “De kracht van de aanpak moet daarom vooral worden gezocht in de gezamenlijkheid”, aldus Havn. “Voordat het eradicatieproject van start ging, kon het varkenshouders weinig schelen wat er op het bedrijf van de buren speelde. Dat is nu wel anders: er is nu sprake van gezamenlijkheid bij de groep die betrokken was bij de pilot. Bij verdachte symptomen informeren ze elkaar nu direct. De groep is steeds hechter geworden: je werkt immers samen aan een doel. Ondanks dat de pilot nu officieel is afgerond, pakken ze nog steeds sneller de telefoon om hun buurman erop te attenderen als er iets speelt op hun bedrijf. Men is er goed van doordrongen dat je PRRS niet als bedrijf, maar enkel als sector succesvol te lijf kunt gaan”, aldus Havn, die er – mede door de succesvolle pilot – het volste vertrouwen in heeft dat een PRRS-vrije toekomst haalbaar is.
Meer over PRRS, de diagnose, de aanpak en biosecurity, leest u op deze pagina.
BNL-NON-230300009 © 2023 Merck & Co., Inc., Rahway, NJ, Verenigde Staten en haar dochterondernemingen. Alle rechten voorbehouden.
