In Hooglede houdt Johan Kino zo’n 260 zeugen in een halfgesloten bedrijfsvoering. De varkenshouder stuurt op optimaal resultaat tegen lage kosten en zo weinig mogelijk extra werk. In samenwerking met zijn adviseur van Hypor, de voeradviseur en de dierenarts wist hij de resultaten de afgelopen jaren een flinke boost te geven. Het geheim: een voerformulatie die precies past bij de genetica van de zeug.
Het zeugenbedrijf van Johan Kino is gelegen in het West-Vlaamse Hooglede, in een streek die zich van oudsher kenmerkt door de aanwezigheid van groentetelers en varkensbedrijven. Kino houdt er naast zijn varkens een kleine akkerbouwtak op na. Dit jaar verbouwt hij wintertarwe en korrelmais. De oogst hiervan gaat naar collega-landbouwers. Het aantal zeugen op de thuislocatie bedraagt al sinds jaar en dag 260 zeugen. Aanvankelijk gingen alle biggen naar een afnemer, maar sinds 2006 mest Kino de helft van de biggen zelf in loonkweek af op een tweede locatie. De varkenshouder maakt gebruik van Hypor Libra PS-zeugen en zet op dit moment een Belgische Piètrain in als eindbeer. “Dit geeft mooie vleesvarkens”, is de ervaring van de zeugenhouder. Over de Hypor-genetica is hij zeer te spreken. “Daar werk ik al gans mijn carrière mee. De Hypor Libra is een gemakkelijke zeug. De bronst gaat goed, KI gaat goed en het werpen gaat ook zonder problemen. De begeleiding door de adviseur van Hypor wordt ervaren als een echte meerwaarde op mijn bedrijf”.
Vijf-wekensysteem geeft structuur
De zeugenhouder speent de biggen op 28 dagen en werkt met een vijf-wekensysteem. De zeugen zijn daartoe opgedeeld in vier groepen van zestig zeugen. Het vervangingspercentage van de zeugen ligt op 38,5 procent. Iedere vijf weken krijgt Kino een lot van tien SPF-gelten op een gewicht van 125 tot 130 kilogram. Deze gaan eerst vijf weken in de quarantainestal hier worden ze nog verder gevaccineerd en daarna vijf weken in een andere ruimte, waar de berigheid wordt gesynchroniseerd en de gelten worden ge-insemineert. Na deze vijf weken gaan ze in de groep. Dan wegen ze inmiddels 160 tot 170 kilogram. “Het vijf-wekensysteem bevalt zeer goed, hoewel ik af en toe wel drukke weken heb. In de werpweek heb ik het drie dagen druk. Maar alles komt goed samen. Ik weet wanneer mij wat te doen staat.”
Verder optimaliseren
Kino is tevreden met de omvang van het bedrijf en hoe het nu loopt. “Ik doe het werk veelal in mijn eentje en dat lukt goed zo”, vertelt hij. Gevraagd naar de plannen voor de komende jaren denkt Kino vooral aan optimaliseren van het huidige bedrijf. “Groei zit er voorlopig niet in. Daarvoor is er teveel onzekerheid in de sector. Het spreekwoordelijke stikstofvat moet eerst leeglopen. We kijken uit naar wat de wetgeving zegt voor 2030. Als alles dan emissie-arm moet zijn, wacht ons nog een uitdaging. Ik word volgend jaar vijftig jaar en ik weet niet of ik opvolgers heb. Zolang er geen duidelijkheid is, ga ik ook niet investeren in bijvoorbeeld een nieuwe stal. Daarom streef ik naar een stuk optimalisatie in de huidige situatie. Qua werkgemak en qua resultaten.”
Eén van de eerste slagen die Kino geslagen heeft qua verbetering van de resultaten is de aanleg van een vernevelingssysteem bij de dragende zeugen. Iets wat met de tegenwoordige zomers goed van pas komt. “Ik ben er zeer content mee. Op warme dagen krijg je de temperatuur er zo vier à vijf graden mee naar beneden. Zeker bij de dragende zeugen kan dat het verschil maken.”
Aanpassing in voer
De varkenshouder heeft sinds ingebruikname van de vernevelingsinstallatie de technische resultaten zeker zien veranderen, maar durft geen uitspraken te doen in hoeverre de verbetering van het stalklimaat hierop invloed heeft gehad. In 2019 kwam Johan in contact met Farm Nutrition consulting. Deze onafhankelijk voeradviseur maakt voersamenstellingen op maat en zorgt dat de voeders in deze vorm worden geleverd door het mengvoerbedrijf van Kino. Zowel het dracht- en lactovoer voor de zeugen als het speenvoer en fase 1 en 2 voor de biggen worden op deze manier geformuleerd en geleverd. “Het voordeel van deze samenwerking is dat er een voeder gemaakt wordt, dat precies past bij de genetica van de Hypor Libra zeug vertelt Kino. “Zo wordt de genetische aanleg ten volle benut. En dat heeft effect. Sinds we op deze manier voeren, zijn de resultaten jaar na jaar beter geworden.”
Naar veertien verkochte biggen per toom
Om de vooruitgang te laten zien, pakt Kino de meest recente technische resultaten en de resultaten uit 2020 erbij. Eén van de eerste dingen die opvallen is het verschil in het aantal verkochte biggen per toom. Was dit in 2020 nog 12, nu zijn het er gemiddeld 13,95. En de groei is er nog niet uit. “Van de laatste groep van zestig zeugen heb ik in totaal 844 biggen op 25 kilogram afgeleverd. Dat is ruim veertien per zeug”, wijst Kino. Per worp worden er 16,3 geboren, waarvan 15,1 levend. Hiervan worden er 14,02 gespeend. De worpindex is 2,45. Hoewel dit mooie getallen zijn, blijft Kino de lat hoog leggen. “De doelstelling is nu jaarlijks 35 biggen per zeug te verkopen. In het huidige tempo gaat dat lukken”, stelt hij.
Meer uniformiteit, gezondere biggen
De volgende stap waar Kino aan denkt om de resultaten te verbeteren is aanschaf van een cup systeem voor het bijvoeren van melk in de kraamhokken. De uitval in de kraamstal ligt nu nog op 9,3 procent. De varkenshouder ziet het cup systeem als een goed hulpmiddel om met minder werk nog meer levend geboren biggen als kwaliteitsbiggen groot te brengen. “Op dit moment geef ik vier keer per dag melk en later een pre shake bij. Binnen de groep verleg ik waar nodig achterblijvers naar de beste zeugen. Ik zorg er daarbij voor dat biggen in de kraamstal al goed wennen aan vast voedsel. Zo starten ze goed in de biggenbatterij. Daar heb ik met één procent uitval weinig sterfte. De biggen zijn gezond, zetten goed aan. De basis voor een goede start als vleesvarken.”
Samenwerking geeft meerwaarde
Kino is erg blij met de samenwerking tussen de adviseurs van de verschillende bedrijven voor zijn bedrijf. “Het is goed als iemand van buiten met je meedenkt. In je eentje denk je vaak dat alles goed gaat. Maar een buitenstaander ziet toch altijd dingen die je zelf niet ziet. Het is extra fijn dat de mensen die meekijken ook weer samenwerken om tot een goed advies te komen. Met de dierenarts, de voeradviseur en de adviseur van Hypor lopen we op gezette tijden door de stal en kijken wat er anders kan. We bespreken bijvoorbeeld verlegstrategie. Ook het idee voor het cup systeem is op deze manier ontstaan. Samen kijken we hoe we met zo weinig mogelijk arbeid zoveel mogelijk gezonde biggen kunnen produceren. Dan is het prettig dit met de juiste mensen te doen. Genetica, voer en boer moeten goed bij elkaar passen.”
Tekst: Gerben Hofman
Beeld: Hypor
Iedere maand Varkensbedrijf, thuis op de mat?
Wil je het hele artikel lezen? Of de mooiste artikelen en reportages thuis op de mat ontvangen?
Met een abonnement op vakblad Varkensbedrijf ontvang je het laatste nieuws. Iedere editie heeft een nieuw, toepasselijk thema wat aansluit op de huidige praktijk. De uitgebreide bedrijfsreportages geven daarnaast een goed beeld van de sector. In deze reportages maak je kennis met ervaringen, toekomstvisies, vakmanschap en management van mede-varkenshouders.
Shop hier direct een jaarabonnement op de website.
