Sporenelementen zijn essentiële mineralen zoals zink, koper of ijzer die noodzakelijk zijn voor de groei. Ze vormen ook een onderdeel van botten en het spierweefsel. Omdat sporenelementen niet goed opgenomen worden tijdens de spijsvertering, worden ze vaak in te hoge hoeveelheden toegevoegd aan het voeder. Dit brengt extra kosten met zich mee en heeft ook een negatieve impact op het milieu. De niet-verteerde mineralen komen via het mest immers in de omgeving terecht. Onderzoekers van de Technische Hogeschool in het Duitse Bingen am Rhein onderzochten in samenwerking met voederproducent Danisco Animal Nutrition & Health een alternatief voor de toevoeging van sporenelementen in voeder voor pasgespeende biggen.
De wetenschappers experimenteerden met de toevoeging van bacteriële fytase aan het voeder. Dit is een enzym dat fytinezuur afbreekt. Die laatste stof zorgt er tijdens de spijsvertering voor dat sporenelementen niet goed opgenomen worden, omdat het verbindingen maakt met de mineralen. Bij vleesvarkens is bovendien al aangetoond dat supplementering met bacteriële fytase de opname van onder meer fosfor en calcium verbetert.
In deze praktijkproef volgden de onderzoekers gedurende een periode van 42 dagen 144 gespeende biggen op van het ras Danbred x Piétrain. Bij aanvang van het experiment waren de biggen 28 dagen
oud en hadden ze een gewicht van om en bij de zeven kilogram. De dieren werden in drie groepen verdeeld, die allemaal een andere variant van een voeder op basis van maïs, tarwe, gerst en soja kregen. De eerste groep kreeg het basisvoeder zonder supplementen. Bij de tweede groep werden de mineralen zink, koper, ijzer en mangaan aan het voeder toegevoegd en in de derde groep de bacteriële fytase. Tijdens het experiment hielden de onderzoekers de dagelijkse groei van de dieren bij. Aan het einde werden bovendien bij één dier per hok stalen van het bloed, de lever en het dijbeen afgenomen.
De dieren uit de tweede en derde groep vertoonden dezelfde groei en hadden vergelijkbare gehaltes aan sporenelementen in de botten. Bacteriële fytase vormt daarom een goed alternatief voor de supplementering met sporenelementen. Volgens de onderzoekers kan fytase zink volledig vervangen in voeder voor pasgespeende biggen. Bij de andere mineralen, namelijk koper, ijzer en mangaan, is een reductie mogelijk, afhankelijk van hoeveel sporenelementen van nature al aanwezig zijn in de bestanddelen van het voeder.
Samenstelling: Maarten Ceyssens


