Sinds 2013 is het in Frankrijk verplicht om drachtige zeugen in groep te huisvesten in plaats van in individuele hokken. Dit zou het dierenwelzijn verhogen, omdat zeugen zo hun natuurlijke, sociale gedrag kunnen vertonen. Toch is er in groepen ook agressie mogelijk tussen dieren, waardoor varkenshouders moeten ingrijpen door bepaalde zeugen uit de groep te verwijderen.
Om conflicten tijdig op te sporen, of zelfs te voorkomen, zou artificiële intelligentie ingezet kunnen worden. Dit was het onderwerp van een recent proefproject aan de Franse onderzoeksinstelling INRAE.
Voor de studie werkten wetenschappers van het INRAE onder andere samen met het softwarebedrijf Dilepix en INRIA, het Franse onderzoeksinstituut voor digitale wetenschap en technologie. Het doel was om groepen zeugen te monitoren via video-opnames en de gemaakte beelden vervolgens automatisch te laten analyseren door AI. Op die manier kunnen varkenshouders eenvoudig en snel te weten komen welke zeugen probleemgedrag vertonen.
De onderzoekers filmden dag en nacht in twee hokken met 19 of 20 drachtige zeugen, en dit voor twee opeenvolgende drachten. De activiteiten tijdens piekmomenten van de dag werden eerst handmatig geannoteerd. Hierbij letten de wetenschappers op de houding van de zeug (liggen, zitten of staan) en ook op de positie van de snuit, nek en staart. Er werden daarnaast drie variabelen berekend, namelijk de afstand tussen de zeugen, de snelheid waarmee ze bewogen en de afstand die ze aflegden. De onderzoekers identificeerden en analyseerden in totaal 360 situaties. De handmatig verzamelde gegevens werden vervolgens gebruikt om de software te trainen, zodat het systeem zelf ook interacties zou kunnen detecteren.

Het softwaresysteem slaagde er goed in om het sociale gedrag van de dieren in te schalen. Interacties werden gedetecteerd met een accuraatheid van 88%. Het systeem kon ook 80% van de interacties correct interpreteren, wat wil zeggen dat het kon aanduiden of het om een positief of negatief contact ging. Negatieve interacties gingen doorgaans gepaard met snellere bewegingen, zoals vluchten en achtervolgen, terwijl positieve interacties kalmer verliepen. Ook de positie van de verschillende lichaamsdelen werd door het systeem goed opgemerkt. Contacten tussen de snuit en staart van twee dieren, wat wijst op staartbijten, werden in 94% van de gevallen juist ingeschat.
De studie toont dus aan dat AI een handig hulpmiddel kan zijn om sociale relaties tussen dieren in een hok automatisch te monitoren. Het systeem kan ingezet worden om varkenshouders te waarschuwen bij conflicten en op die manier draagt het bij tot een beter dierenwelzijn.
Samenstelling: Maarten Ceyssens


