Een alternatieve strategie om de aanhoudende crisis te counteren is differentiatie. Varkenshouders zouden zich meer kunnen richten op het afleveren van een product met een hogere meerwaarde op het vlak van kwaliteit. Een nieuw rapport van het Departement Landbouw en Visserij onderzoekt de mogelijkheden en succesfactoren.
Bestaande differentiatie-initiatieven mikken op een hogere kwaliteit dan het standaardproduct op basis van voornamelijk ras, voeder, oorsprong en dierenwelzijn. Er bestaan zeer kleinschalige initiatieven van varkenshouders, maar ook grotere retaillabels. Het huidige aanbod van gedifferentieerd varkensvlees in België bedraagt naar schatting 26%, inclusief Certus en biologisch varkensvlees.
In de toekomst kan een waaier aan initiatieven en labels ontstaan die zich profileren op verschillende aspecten van kwaliteit. Bepaalde trends spelen in het voordeel: het duurdere segment van varkensvlees zit in de lift, er is een groeiende markt voor biologisch vlees en er is steeds meer aandacht voor dierenwelzijn, lokale productie, enz. .
Als de varkenshouder zelf een product in de markt zet, verwerft hij meer autonomie, maar hij moet zijn product zelf vermarkten en alle risico’s en kosten zelf dragen. Dat vergt een langetermijnengagement. Succesfactoren voor differentiatie zijn samenwerking met ketenpartners (bv. versnijderij, vleesgroothandel, slagerij, horecazaak), afspraken voor een gegarandeerde meerprijs, ondernemerschap en duidelijke communicatie naar de consument.
Differentiatie is niet het ultieme redmiddel van de Vlaamse varkenshouderij. Meerdere maatregelen en strategieën zijn nodig. Zo zal de export van belang blijven gezien de hoge zelfvoorzieningsgraad van varkensvlees. Ook de individuele varkenshouder kan een combinatie van strategieën hanteren.
Het rapport ‘Weg met de eenheidsworst?’ is beschikbaar klik weg_met_de_eenheidsworst-website
